Schuif dementie niet onder de mat
In België zijn er momenteel naar schatting 130.000 personen met dementie. Een probleem dat, met de vergrijzing in het vooruitzicht, alleen maar groter kan worden. Ongeveer 65 procent van de dementerenden wordt thuis verzorgd door hun partner, een kind of een andere persoon uit hun nabije omgeving. Aangezien op dementie nog een taboe rust, worden deze zorgsituaties vaak voor de buitenwereld verborgen gehouden. Veel personen weten ook niet hoe ze nu precies moeten omgaan met een dementerende, wat overigens heel normaal is; het wordt ons immers nergens geleerd. Om al deze redenen ontwikkelden de Expertisecentra Dementie de interactieve website www.omgaanmetdementie.be.
Op de website vind je onder andere de pakkende getuigenis van Viviane. “Het is een depressie, zei de huisarts eerst. Een beetje later was het de menopauze. Ik voelde dat er iets niet klopte. Ook in het ziekenhuis vonden ze niets. De neuroloog zei dat het tussen mijn oren zat. Daar was ik toch even niet goed van. Hij gebood me om eens 14 dagen goed mijn best te doen, om op de toppen van mijn tenen te leven. Na 3 dagen was ik kapot.” Ook als mantelzorger kan je terecht op bovenstaande website. Je vindt er praktische omgangstips, nuttig advies en een heleboel informatie.
Dementie is een ingrijpende aandoening, zowel voor de patiënt als voor de omgeving en dan vooral voor de mantelzorger. Mantelzorgers van dementerenden moeten altijd beschikbaar zijn en het is dan ook niet verwonderlijk dat de zorg een impact heeft op het geestelijk, lichamelijk en sociaal welzijn van de mantelzorger. Bovendien zijn er meer vrouwen dan mannen die dementeren. Voor hun partner betekent dat vaak dat hij in een rol geduwd wordt die hij absoluut niet gewend is. Het begint met kleine dingen: hij moet de boodschappen overnemen van zijn vrouw, geleidelijk aan leert hij of moet hij leren koken, strijken, ... en uiteindelijk runt hij het hele huishouden, gecombineerd met de zorg voor zijn partner. Geen wonder dat mannelijke, maar ook vrouwelijke mantelzorgers die zorgen voor een persoon met dementie een verhoogd risico hebben op depressie, werkbelasting, angsten, ... De ene mantelzorger is hier echter al gevoeliger voor dan de andere, hetgeen overigens bewezen werd in een recent onderzoek van de KU Leuven. De belasting van de mantelzorger wordt immers voornamelijk bepaald door de manier waarop hij/zij de zorgsituatie beoordeelt en er mee omgaat. Op de nieuwe website vind je tal van tips om op een andere manier met de zorgsituatie om te gaan, waardoor het ook mogelijk wordt om deze langer vol te houden. Uit studies blijkt immers dat het voor een persoon met dementie het best is om deze zo lang mogelijk in zijn vertrouwde omgeving te laten. Niettemin blijft het lastig en wordt het op een zeker moment vaak onmogelijk om de dementerende thuis te houden. Een opname in een rusthuis of een ziekenhuis is dan de enige uitweg. Sommige mantelzorgers zien dat als een persoonlijk falen; ze zijn er bang voor of ze schamen zich. Dat is echter totaal onterecht. Het is als mantelzorger belangrijk om niet op je eiland te blijven zitten. Kom naar buiten met je probleem. Doorbreek de stilte en zoek steun bij personen in je omgeving en bij professionele hulpverleners.
Zit je na het bekijken van de website nog met vragen, dan kan je een e-mail sturen naar info@omgaanmetdementie.be.
Aanbod van Liever Thuis LM en de Liberale Mutualiteit
Liever Thuis LM, de Liberale Mutualiteit en hun partners hebben een uitgebreid aanbod uitgewerkt voor personen met dementie en hun mantelzorgers om hen zo goed mogelijk te ondersteunen. Zo kan er een beroep gedaan worden op gezinszorg, poetshulp en thuisverpleging van Solidariteit voor het Gezin vzw of Sowel vzw. Bij de regionale dienstencentra kan je een noodoproepsysteem en tal van andere hulpmiddelen aanvragen. Hiervoor is er een nauwe samenwerking met de uitleendienst van je ziekenfonds. De zorgcoördinator van je ziekenfonds staat ervoor in dat alle beschikbare zorg wordt geboden in functie van de zorgnoden. Zorgcoördinatie is een soort vergadering met de zorgbehoevende, zijn omgeving en alle betrokken hulpverleners in de thuiszorg van die zorgbehoevende. De doelstelling van de vergadering is ervoor te zorgen dat de zorgbehoevende op een veilige en comfortabele manier kan vertoeven in zijn/haar vertrouwde omgeving.
Zoals eerder reeds aangehaald, heeft niet enkel de dementerende nood aan zorg, maar ook de mantelzorger. De dienst maatschappelijk werk van je ziekenfonds staat dan ook ten dienste van zowel de mantelzorgers als de zorgbehoevende personen. Deze dienst verleent administratieve bijstand in het vinden van aangepaste zorg en het uitputten van de sociale rechten.
Daarnaast heeft de Liberale Mutualiteit een samenwerkingsverband afgesloten met de vzw Liever Thuis LM ten behoeve van hun leden. Deze door de Vlaamse overheid erkende mantelzorgvereniging heeft tot doel de zorgbehoevende personen en hun mantelzorgers te ondersteunen. Ze staat mantelzorgers bij in hun zoektocht naar informatie over de ziekte en geeft vormingen die hen moeten helpen beter om te gaan met de dementerende persoon.
Om de zorglast van de mantelzorgers te verlichten, biedt de Liberale Mutualiteit een tussenkomst van 16 euro per nacht met een maximum van 14 nachten per jaar, indien er een beroep wordt gedaan op de vereniging ‘Baluchon Alzheimer België’ of op ‘Sowel vzw’ voor een oppasser aan huis, zodat de mantelzorger er ook eens enkele dagen tussenuit kan. Naast deze tussenkomst verleent de Liberale Mutualiteit eveneens een tussenkomst voor kortverblijf van dementerenden (zie pagina 3). Met deze initiatieven willen de Liberale Mutualiteit en Liever Thuis LM alle mantelzorgers een hart onder de riem steken.
Enkele nuttige contactgegevens
Regionale Dienstencentra:
RDC Antwerpen
Lange Nieuwstraat 109
2000 Antwerpen
Tel.: 03/203 76 93
E-mail: dienstencentrum@lmpa.be
Dienst Thuiszorg Brabant
Koninginneplein 51-52
1030 Brussel
Tel.: 02/209 49 75
E-mail: thuiszorg@mut403.be
RDC Tienen
Minderbroedersstraat 30
3300 Tienen
Tel.: 016/82 27 10
RDC Halle
Vondel 23
1500 Halle
Tel.: 02/356 85 88
RDC West-Vlaanderen
Revillpark 1
8000 Brugge
Tel.: 050/45 01 00
E-mail: rdc@lmwvl.be
RDC Oost-Vlaanderen
Brabantdam 109
9000 Gent
Tel.: 09/235 72 86
E-mail: Ann.vanhauteghem@libmutov.be
RDC Limburg
Geraetsstraat 20
3500 Limburg
Tel.: 011/29 10 00
E-mail: rdc.horizon@lml.be
RDC Vlaams Gewest
Prieelstraat 22
1730 Asse
Tel.: 02/454 06 78
E-mail: rdc417@lmvlg.be
Sowel vzw
Thuiszorg en thuisverpleging in de provincie Antwerpen
Kipdorp 41
2000 Antwerpen
Tel.: 03/231 37 34
E-mail: info@sowel.be
Website: www.sowel.be
Solidariteit voor het Gezin
Tentoonstellingslaan 76
9000 Gent
Tel.: 09/264 18 11
Website: www.solidariteit.be
Baluchon Alzheimer België
Paepedellelaan 87
1160 Brussel
Tel.: 02/673 75 00
E-mail: baluchon@belgacom.net
Website: www.baluchon-alzheimer.be