Migraine: De misvattingen doorbroken
Globaal lijdt één op de tien mensen aan migraine. Waarschijnlijk komt de ziekte drie keer zoveel voor bij vrouwen als bij mannen en ook kinderen ontsnappen er niet aan; naar schatting vijf procent van de kinderen krijgt er mee te maken. Toch zijn er nog heel wat misvattingen over migraine. Hoog tijd dus om even een aantal feiten op een rijtje te zetten.
Migraine is een genetische aandoening die lichte tot erg zware hoofdpijnaanvallen veroorzaakt, die vaak gepaard gaan met misselijkheid. Alcohol en slaaptekort
kunnen een aanval uitlokken. De precieze oorzaak is nog niet bekend. Migraineaanvallen kunnen worden uitgelokt door één bepaalde factor (vb. lichamelijke of
geestelijke vermoeidheid) of een combinatie van factoren (vb. vermoeidheid in combinatie met alcohol, voedseltekort en stress).
Alleen in Vlaanderen en Brussel worden naar schatting meer dan één miljoen ziektedagen per jaar gerapporteerd als gevolg van migraine.
Bijna 40 procent van de migrainelijders krijgt minder dan twaalf aanvallen per jaar. Tien procent krijgt er meer dan twee per week.
Een migraineaanval komt gewoonlijk voor in vijf fasen. Veel migrainepatiënten ervaren eerst ‘voortekenen’ of een waarschuwing dat er een aanval op komst is, soms wel 24 uren van tevoren. Je moet gapen, je voelt je suf, je hebt zin in zoetigheid of koolhydraten (vaak chocolade). Allemaal tekenen die kunnen wijzen op de komst van een migraineaanval. Voor dorst, een loom gevoel in de spieren en stemmingswisselingen (een plotse ommekeer van opgewektheid naar droefheid of bedruktheid) geldt hetzelfde. Vervolgens treedt de aurafase in, met flikkerende vlekken voor de ogen.
De hoofdpijnfase begint dan gewoonlijk binnen het uur. Het belangrijkste verschil tussen migraine en hoofdpijn is dat de pijn bij migraine meestal aan één kant van het hoofd zit (‘schele’ hoofdpijn) en bonzend wordt, net alsof het hoofd op het punt staat uit elkaar te barsten. Je kan ook misselijk en overgevoelig voor licht, geuren en/of geluid worden. Sommige mensen voelen zich totaal verward, anderen slagen erin om met behulp van pijnstillers door de aanval heen te komen.
In de vierde fase verdwijnen de symptomen langzaam aan. Ongeveer de helft van de patiënten vindt soelaas door in een donkere kamer te slapen of te rusten. Anderen worden verlost uit hun lijden door over te geven of te huilen.
De vijfde en laatste fase is de nasleep. Ondanks de verlichting van de pijn voel je je uitgeput en heb je een dag of meer nodig om te bekomen.
Veel migrainepatiënten grijpen naar de klassieke pijnstillers op basis van paracetamol. Op korte termijn kan dat zeker de pijn doen verminderen, maar langdurig gebruik van deze pijnstillers leidt tot gewenning, waardoor zij hun genezend effect totaal verliezen. Er bestaat ondertussen medicatie die speciaal is ontwikkeld om migraineaanvallen te bestrijden. Die zogenaamde ‘triptanen’ kunnen alleen op doktersvoorschrift worden gekocht en zijn vrij duur.
Door je eet- en leefgewoonten aan te passen, kan je ook al iets doen aan de migraineaanvallen. Daarnaast bestaan er ook preventieve medicijnen, die je op voorschrift van je huisarts kan kopen. Ze worden terugbetaald door de ziekteverzekering.
Een effectieve methode om migraine te voorkomen is de uitlokkingfactoren opsporen en deze vervolgens vermijden. Houd een aantal maanden een dagboek bij. Leg daarin vast wat je van uur tot uur doet, wat je eet en drinkt, welke medicijnen je gebruikt, … Noteer de weersomstandigheden, extra reizen, je gemoedstoestand, … Schrijf het tijdstip van elke fase van de migraineaanval op.
Een lijstje met veel voorkomende uitlokkingfactoren:
Angst en stress, opwinding en depressie
Lichamelijke of geestelijke vermoeidheid
Omgeving: warmte of kou, licht, geluid, …
Uitgestelde of overgeslagen maaltijden
Bepaalde voedingsmiddelen: chocolade, kaas, koffie en thee, …
Alcohol en dan vooral rode wijn
Veranderingen, bijvoorbeeld bij vakantie en ploegendienst
Te veel of te weinig slaap
Bepaalde medicijnen: de ‘pil’ en medicatie tegen hoge bloeddruk
Ten slotte nog een gouden tip. Als je vaak last hebt van migraine, speel dan niet zelf voor dokter, maar raadpleeg je huisarts. Hij kent je medische en psychologische situatie het best en hij kan dan ook het best inschatten wat je kan doen om de symptomen in bedwang te houden.